Voorzichtig op weg naar luchthaven

Geschreven door op

Waarom de luchtvaart door de jaren heen zo’n grote publieke belangstelling trekt valt misschien wel te verklaren. Vliegen is sexy, heroïsch, spannend, nog los van de vaak fraaie stewardessen of stoere piloten. En voor wie zich niet in de natuurkunde verdiept, blijft vliegen een wonder.

Maar waarom een vliegongeluk meer en langduriger de aandacht trekt dan een gezonken veerboot met 500 drenkelingen in Bangladesh of een zwaar busongeluk om de hoek of in de Alpen is me echt een raadsel. Stuk voor stuk voorbeelden waarvoor de onderste steen niet boven lijkt te hoeven komen.

In 2015 zijn ongeveer 34 miljoen passagiersvluchten uitgevoerd, waardoor de kans betrokken te raken bij een dodelijk luchtvaartongeval momenteel één op de 4.875 miljoen vluchten bedraagt. Maar toch….zal de reactie zijn. Ja, dan nog is de reis naar de luchthaven gevaarlijker dan de vliegreis.

Het jaar 2015 was één van de meest veilige luchtvaartjaren ooit. En toch ging bijna geen week voorbij of er werd wel iets geschreven over veel eerdere ongelukken, bijvoorbeeld met de MH17, de compleet verdwenen MH370 of de crash met German Wings. Week in week uit trokken analyses, mogelijke oorzaken en details van nog steeds niet afgeronde onderzoeken voorbij via kranten, radio, tv of social media. En welk busongeluk dan ook is na enkele dagen vergeten.

Uit de voorlopige vliegongeval statistieken blijkt dat vorig jaar bij zestien ongelukken met verkeersvliegtuigen wereldwijd 560 mensen om het leven kwamen. Minder dan het aantal doden in ons verkeer, een fractie van het aantal slachtoffers dat wereldwijd in het verkeer het leven liet.

Het merendeel van deze slachtoffers in het vliegverkeer viel bij ongelukken met zeven van de zestien vliegtuigen. Nooit eerder vonden zo weinig dodelijke ongevallen met verkeersvliegtuigen plaats. Toch verdwenen niet die ongelukken maar wel dat “goede” nieuws binnen 24 uur uit de spotlights.

Trouwens, sinds 1997 is sprake van een constante daling van het aantal vliegongelukken, vooral dankzij de veiligheidsnormen, die bij vrijwel elke luchtvaartmaatschappij en ook de internationale luchtvaartorganisaties hoog in het vaandel staan.

En dan de vliegtuigen, die worden alleen maar nog steeds veiliger. Al jaren geleden zei ik na een vliegtuigcrash al eens in een uitzending van de talkshow Pauw & Witteman, dat de moderne vliegtuigen zo geavanceerd en veilig zijn, dat op de stoel van de copiloot beter een herdershond kan gaan zitten om te zorgen dat de gezagvoerder met z’n vingers van de knoppen afblijft. Overdreven natuurlijk, maar de technologie levert nog dagelijks een wezenlijke bijdrage aan de veiligheid in de luchtvaart.

Het is anders met de schijnveiligheid in de luchtvaart waarin de strenge veiligheidscontroles op luchthavens gelden ons willen doen geloven. Tal van veiligheidsexperts zijn het over één ding eens: de miljarden verslindende “security” controles zijn er hoofdzakelijk voor de “bühne” en een aanzienlijke werkgelegenheid. En dat terwijl minstens evenveel aanslagen tot dusver zijn gepleegd op treinen en metro, waar de controle vrijwel volledig ontbreekt.

Zinloos dus om de controles op het ene front voor miljarden op te voeren en op andere plekken totaal niets te doen.  Aanslagen worden zo niet voorkomen. Hooguit verplaatst. We zouden ook voorzichtig op weg naar luchthavens moeten zijn.

Zorgvuldig reizen voorbereiden. Niet alleen kiezen op prijs, maar ook op maatschappij, bijvoorbeeld door het raadplegen van doorgewinterde reisadviseurs en ook internet te raadplegen, kan een minstens even grote bijdrage leveren aan een veilige reis als het deugdelijk onderhoud van vliegtuig, opleiding van piloot of de veiligheidscontroleur, die de zojuist met moeite ingepakte koffer voor aanvang van een vliegreis nog even op hardhandige wijze overhoop haalt.

Arnold
Arnold Burlage

Arnold Burlage (1944) werkte meer dan dertig jaar als luchtvaartjournalist bij De Telegraaf; veel scoops in de reissector kwamen uit zijn pen.